Ukraynada apardığı müharibəni "xüsusi hərbi əməliyyat" adlandıran Rusiya Federasiyası hələ ki, qarşısına qoyduğu məqsədlərdən heç birinə çatmayıb.

İndi hərbi əməliyyatların operativ teatrı ilə məqsədlər də dəyişib.

Rusiya Müdafiə Nazirliyi hərbi hissələri və birləşmələri Kiyev, Sumı və Çerniqov vilayətlərindən çıxarandan sonra onları Ukraynanın şərqinə, Donetsk və Luqansk vilayətlərinə aparıb.

Əsas döyüşlər, müharibənin ən qanlı əməliyyatları da məhz Qulyay Pole adlanan ərazilərdə, Dnepr çayının sağ sahillərində, Ukraynanın şərqində olacaq.

Rusiyanın yaxın günlərdə, daha doğrusu, yaxın perspektivdə başlıca hədəfi Dontesk və Luqanskdakı separatçı rejimlərin nəzarətindəki ərazilərin sözügedən vilayətlərin inzibati sərhədlərinə çatdırmaqdır.



Taktiki planın digər hədəfləri belədir:

• 1. Krımdan şimala doğru hərəkət edərək "bufer zonası" yaratmaq və yeni ərazilər ələ keçirmək
• 2. Mariupolu tam ələ keçirdikdən sonra Donbasla Krım arasında quru dəhlizi yaratmaq
• 3. Dnestryanı bölgə ilə Krım arasında quru dəhlizə nail olmaq
• 4. Odessa və Nikolayev şəhərlərini ələ keçirərək Azov dənizinə çıxışdan məhrum edilmiş Ukraynanı Qara dənizə çıxışdan da məhrum etmək.

Əsas məqsəd açıqlanmır və o, ən önəmli məsələdir.
Belə ki, Ukraynanın cənub vilayətlərini ələ keçirməklə Rusiya sonradan Kiyevlə danışıqlarda üstün mövqelərə malik olmaq fikrindədir.
Moskva kuluarlarında səslənən fikirlər əvvəl Minskdə, sonra da İstanbuldakı danışıqlar zamanı Ukraynanın nümayəndə heyətinin nəzərinə çatdırılmışdı.

Bağlı qapılar arxasında səsləndirilmiş ultimatum belədir: "Şərtlərimizlə razılaşmasanız, Ukraynanın cənubunu itirəcəksiniz".
Lakin Rusiyanın planları bununla tükənmir: Ukraynanın cənub vilayətləri ələ keçiriləndən sonra rusiyalı hərbçilərin mərkəzə doğru hərəkətləri, cənub vilayətlərinin isə Luqansk və Donetskdəki separatçı rejimlərin nəzarətinə verilməsi istisna olunmur.

Ukraynanın cənubundakı Xerson və Melitopol kimi iri şəhərlərdə rusiyalıların artıq hərbi-mülki administrasiyalar yaratdığını, həmin ərazilərdə rus rublunun tədavülə buraxıldığını, şəhərlərlə Donbasdakı və Krımdakı separatçı administrasiyalar arasında inteqrasiyaya start verildiyini nəzərə alsaq, proseslər çoxdan hesablanıb.



Krımın "baş nazir müavini" Muradov da situasiyanı təsdiqləyib: "Yaşananlar Qara dənizin şimal sahillərində normal iqtisadi fəaliyyətin bərpasını sürətləndirməlidir. Əvvəllər Krım, Xerson və Zaporojye vilayətlər arasında mövcud olmuş vahid təsərrüfat kompleksi bərpa olunur".

Əvvəllər də dediyimiz kimi, Donbas uğrunda döyüşlər Ukraynadakı müharibənin əsas savaşı olacaq. Məhz bu savaş "Ukrayna müharibəsi" adlı geosiyasi partiyada kimin üstün, kimin də zəif mövqedə duraraq danışıqların yekun mərhələsinə başlayacağını müəyyənləşdirəcək.

Rusiyanın Silahlı Qüvvələri Donbasda Ukrayna Müdafiə Nazirliyinin böyük ordu qruplşamasını mühasirəyə almağa çalışacaq. Minlərlə ukraynalı hərbçinin əsir alınması Ukrayna ordusuna və cəmiyyətinə çox ağır mənəvi zərbə ola bilər. Moskvanın da məqsədi bu minvalla Ukraynada hərbçilər arasında ruh düşkünlüyü, təlaş və pərişanlıq yaratmaqdır.

Ukrayna ordusunun Donbasdakı Şərq Qruplaşmasının məhv edilməsi əslində müharibənin gedişatında ciddi dönüş ola bilər. Çünki Kiyev məhz bu istiqamətdə ən döyüşkən və hazırlıqlı qoşunlarını, texnikanı cəmləşdirib. Rusiyalılar sözügedən qruplaşmanı məğlub edəndən sonra Ukraynanın mərkəzinə doğru asanlıqla irəliləyəcək, cənub vilayətlərin tam nəzarətə alınması isə asan işə çevriləcək.



Minsk və İstanbul danışıqlarında Rusiyanın səsləndirdiyi tələbləri xatırlayaq: "denasifikasiya, demilitarizasiya, Krımın Rusiya ərazisi, Donetsk və Luqanskdakı rejimlərin müstəqil "respublika"lar kimi rəsmən tanınması, neytral status".
Ukrayna artıq NATO-ya qoşulmayacağını bəyan edib. Lakin denasifikasiya və demilitarizasiyaya gəldikdə isə, rəsmi Kiyev bu tələbləri absurd sayaraq rədd edib.

Məhz bu səbəbdən Rusiyanın Silahlı Qüvvələri Ukraynanın hərbi və yarıhərbi infrastrukturunu planlı, ardıcıl şəkildə məhv etməkdədir.
Moskva ümid edir ki, müharibədən sonra Ukraynanın hərbi potensialının bərpasına onillər, bəlkə də yüz milyardlarla dollar vəsait gərək olacaq.

Neytral statuslu, iqtisadiyyatı və sosial infrastrukturu, sənaye potensialı darmadağın edilmiş Ukraynada həmin prosesin ağrılı olacağını da Rusiyada təxminləyirlər.



Denasifikasiya tələbinin isə absurd olduğunu Rusiya da anlayır, çünki bu məsələ Ukraynanın daxili qanunvericiliyi, media və təbliğatla bağlı məqam olaraq həddən ziyadə uzun müddətə hesablanmış proses ola bilər.
Rusiya Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskiyə nifrət etsə də, yekun sülh sazişinin məhz Zelenski hakimiyyəti tərəfindən imzalanmasına can atır.

Səbəb bəsitdir: Zelenski iqtidarı Qərb tərəfindən tanınmış qanuni, legitim hakimiyyətdir.

Onun devrilərək yerinə hər hansı, hətta aşkar ruspərəst qruplaşmanın gəlməsi Rusiyanın maraqlarına əsla cavab vermir: yeni hakimiyyəti və bu iqtidarın imzaladığı anlaşmaları Qərb tanımayacaq.

Rusiya isə Ukraynada Qərbin yeni ssenarilərinin reallaşmasını istəmir.

Elçin Alıoğlu